Апелляция шикояти (протести)

Апелляция шикояти бериш ҳуқуқи

Ўзбекистон Республикасининг Фуқаролик процессуал кодексига мувофиқ, қонуний кучга кирмаган биринчи инстанция судининг ҳал қилув қарори устидан:

тарафлар;
ишда иштирок этувчи бошқа шахслар;
ишда иштирок этишга жалб қилинмаган, аммо ҳуқуқ ва мажбуриятлари ҳақида суд қарор қабул қилган шахслар;
тадбиркорлик фаолияти билан боғлиқ низоларда Бизнес-омбудсман

апелляция шикояти бериши мумкин.

Прокурор ёки юқори турувчи прокурор прокурор иштирокида кўрилган иш бўйича, шунингдек қонунда белгиланган шахсларнинг мурожаати мавжуд бўлганда апелляция протести келтиришга ҳақли.

Шикоятни бериш тартиби

Апелляция шикояти апелляция инстанцияси суди номига йўлланади, аммо ҳал қилув қарорини қабул қилган судга берилади.

Биринчи инстанция суди шикоят келиб тушган кундан эътиборан беш кун ичида уни иш материаллари билан бирга апелляция инстанцияси судига юбориши шарт.

Апелляция муддатлари

Апелляция шикояти ёки протести ҳал қилув қарори қабул қилинган кундан эътиборан бир ой ичида берилиши мумкин.

Соддалаштирилган иш юритиш тартибида кўрилган иш бўйича ҳал қилув қарори устидан апелляция шикояти 10 кун ичида берилади.

Муҳим: шикоятни бериш муддати ҳал қилув қарори қонуний кучга кирган кундан эмас, қарор қабул қилинган кундан ҳисобланади.

Ўтказиб юборилган муддатни тиклаш

Ўтказиб юборилган муддат апелляция шикояти бераётган шахснинг илтимосномаси бўйича апелляция инстанцияси судининг судьяси томонидан тикланиши мумкин.

Бунинг учун:

илтимоснома ҳал қилув қарори қабул қилинган кундан эътиборан уч ойдан кечиктирмай берилиши;
муддатни ўтказиб юбориш сабаблари суд томонидан узрли деб топилиши керак.

Муддат ўтказиб юборилган ва уни тиклаш рад этилган бўлса, шикоятни иш юритишга қабул қилиш рад этилади.

Шикоятнинг мазмуни

Апелляция шикоятида қуйидагилар кўрсатилади:

шикоят йўлланаётган суднинг номи;
шикоят берувчининг маълумотлари ва манзили;
шикоят қилинаётган суд ҳужжати ва уни қабул қилган суд;
қарорнинг нотўғрилиги нимада эканлиги;
шикоят берувчининг илтимоси;
илова қилинган материаллар рўйхати.

Шикоят уни бераётган шахс ёки унинг вакили томонидан имзоланади. Вакил имзолаган шикоятга унинг ваколатларини тасдиқловчи ҳужжат илова қилинади.

Қонунда имтиёз назарда тутилмаган бўлса, давлат божи ва почта харажатлари тўланганлигини тасдиқловчи ҳужжатлар ҳам илова қилинади.

Апелляция инстанциясида ишни кўриш

Апелляция суди ишни шикоятда келтирилган важлар асосида текширади, бироқ қонунда назарда тутилган ҳолларда қарорнинг қонунийлиги ва асослилигини тўлиқ ҳажмда текшириши мумкин.

Апелляция инстанцияси суди:

қарорни ўзгаришсиз қолдириши;
қарорни тўлиқ ёки қисман ўзгартириши;
қарорни бекор қилиб, янги қарор қабул қилиши;
қонунда кўрсатилган асосларда аризани кўрмасдан қолдириши ёки иш юритишни тугатиши мумкин.

Муҳим: апелляция шикоятида суд қарорининг қайси қисмига эътироз билдирилаётгани, қандай қонун бузилгани ва шикоят берувчи суддан нимани сўраётгани аниқ баён қилиниши лозим.