Ҳуқуқий маслаҳат - бепул, тезкор, ҳаммага!

  • 14053 марта ўқилди

Нотариал ҳаракатнинг мақсади

Нотариус муаллиф ёки турдош ҳуқуқ эгаси тақдим этган объектнинг нотариусга муайян сана ва вақтда тақдим этилганлигини тасдиқлайди.

Бу ҳаракат асарни нашриётга, оммавий ахборот воситаларига ёки бошқа шахсларга топширишдан олдин, келгусида ҳуқуқларни ҳимоя қилиш учун қўшимча далил яратиш имконини беради.

Муаллиф ёки турдош ҳуқуқ эгаси ушбу ҳаракатни амалга ошириш учун исталган нотариусга мурожаат қилиши мумкин.

Муҳим! Тақдим этилган вақтни тасдиқлаш муаллифлик ёки турдош ҳуқуқни давлат рўйхатидан ўтказиш, муаллифликни тан олиш ёки асарнинг оригиналлигини экспертизадан ўтказиш ҳисобланмайди.

Муаллифлик ҳуқуқи қачон пайдо бўлади

«Муаллифлик ҳуқуқи ва турдош ҳуқуқлар тўғрисида»ги Қонунга мувофиқ муаллифлик ҳуқуқининг вужудга келиши ва амалга оширилиши учун асарни рўйхатдан ўтказиш ёки бошқа расмиятчиликка риоя қилиш талаб этилмайди.

Ҳуқуқ асар ижодий фаолият натижасида яратилиб, объектив шаклда ифодаланган пайтдан бошлаб муҳофаза қилинади.

Нотариал тасдиқ фақат объектнинг нотариусга қайси вақтда ва қандай кўринишда тақдим этилганлигини қайд этади.

Қандай объектлар тақдим этилиши мумкин

Тақдим этиладиган объектлар жумласига:

  • адабий, илмий ва ўқув асарлари;
  • мақола ва сценарийлар;
  • мусиқа ва аудиовизуал асарлар;
  • фотография, дизайн ва тасвирий санъат асарлари;
  • компьютер дастурлари ва маълумотлар базалари;
  • ижро, фонограмма ва бошқа турдош ҳуқуқ объектлари кириши мумкин.

Нотариусга ҳуқуқларни келгусида ҳимоя қилиш учун зарур бўлган асарнинг бирламчи манбаси тақдим этилади.

Расмийлаштириш тартиби

Нотариус объектни шахсан кўздан кечиради, матн ёки ҳужжатда тузатишлар мавжудлигини текширади. Тузатишлар аниқланса, бу ҳолат тасдиқловчи ёзувда кўрсатилади.

Матн аниқ ва тушунарли бўлиши, қалам билан ёзилмаган бўлиши керак.

Тасдиқлаш икки нусхада амалга оширилади:

  • бир нусха муаллиф ёки ҳуқуқ эгасига берилади;
  • иккинчи нусха нотариусда сақланади.

Ҳар бир нусхага объект тақдим этилган сана ва вақт, нотариус ҳамда ҳуқуқ эгаси ҳақидаги маълумотлар киритилган тасдиқловчи ёзув қўйилади.

Бир вақтда бир нечта объект тақдим этилса, ҳар бир объектга алоҳида тасдиқловчи ёзув киритилади.

Нотариус нимани текширмайди

Нотариус:

  • асарнинг ижодий ёки бадиий қимматини;
  • унинг мутлақ оригиналлигини;
  • бошқа асарлардан кўчирилган-кўчирилмаганлигини;
  • тақдим этувчининг муаллифлиги бўйича низони ҳал қилмайди.

Низо юзага келган тақдирда нотариал тасдиқ бошқа далиллар билан биргаликда суд ёки ваколатли орган томонидан баҳоланади.

Ушбу нотариал ҳаракат «Нотариат тўғрисида»ги Қонун ва Нотариуслар томонидан нотариал ҳаракатларни амалга ошириш тартиби тўғрисидаги йўриқнома асосида бажарилади.

Chat