Мактабдаги логопедия шохобчаси: қабул ва машғулотлар тартиби

Логопедия шохобчаси нима учун ташкил этилади

Логопедия шохобчаси умумтаълим мактабларининг бошланғич синф ўқувчиларида ўқув дастурларини ўзлаштиришга тўсқинлик қилаётган нутқ нуқсонларининг олдини олиш ва уларни бартараф этиш мақсадида ташкил этилади.

Шохобчада болаларга коррекцион-логопедик ёрдам кўрсатилади, шунингдек ўқитувчилар ва ота-оналарга боланинг нутқий ривожланиши юзасидан амалий кўмак берилади. Логопедия шохобчалари фаолияти Мактабгача ва мактаб таълими вазирлиги томонидан мувофиқлаштирилади.

Коррекцион-логопедик ёрдам — боладаги нутқ нуқсонларини аниқлаш, камайтириш ёки бартараф этишга қаратилган махсус педагогик машғулотлар.

Қайси ўқувчилар қабул қилинади

Логопедия шохобчасига оғзаки нутқ ёки товуш талаффузида камчиликлари аниқланган бошланғич синф ўқувчилари қабул қилинади.

Жумладан:

— нутқи тўлиқ ривожланмаган 1-синф ўқувчилари;

— товушларни талаффуз қилишда камчиликлари бўлган 1–4-синф ўқувчилари;

— ринолалия, дизартрия ёки дудуқланиш каби нутқ аппарати билан боғлиқ нуқсонлари бўлган 1–4-синф ўқувчилари қабул қилинади.

Зарурат бўлганда боланинг ҳолатига аниқлик киритиш учун у невролог, психоневролог, оториноларинголог ва бошқа тиббиёт мутахассислари кўригидан ўтказилиши мумкин.

Ўқувчилар қандай сараланади

Ҳар йили 3 сентябрга қадар мактаб директори буйруғи билан логопедия шохобчасига қабул қилинадиган ўқувчиларни аниқлаш учун камида 5 нафар аъзодан иборат ишчи гуруҳ тузилади.

Унинг таркибига мактаб директори, психолог, логопедия шохобчаси мудири, бошланғич синф ўқитувчилари ва тиббиёт ходими киритилади.

Аниқланган ўқувчилар рўйхати директор томонидан тасдиқланиб, 15 сентябрга қадар тегишли туман ёки шаҳар таълим бўлинмасига тақдим этилади.

Агар нутқ нуқсони ўқув йили давомида аниқланса, бола йил бошини кутмасдан белгиланган тартибда логопедия шохобчасига қабул қилиниши мумкин.

Машғулотлар қандай ўтказилади

Коррекцион-логопедик машғулотлар мактаб маъмурияти билан келишилган жадвал асосида дарсдан ташқари вақтда, гуруҳли ёки якка тартибда ўтказилади.

Нутқ нуқсонининг турига қараб машғулотлар қуйидагича ташкил этилади:

— нутқи тўлиқ ривожланмаган 1-синф ўқувчилари — 8–10 нафарлик гуруҳда 40–45 дақиқадан, ҳафтасига 2 марта, бир ўқув йили давомида;

— товуш талаффузида камчилиги бўлган 1–4-синф ўқувчилари — 8–10 нафарлик гуруҳда 40–45 дақиқадан, ҳафтасига 3 марта, бир ўқув йили давомида;

— ринолалия, дизартрия ёки дудуқланиши бўлган ўқувчилар — якка тартибда 15 дақиқадан, ҳафтасига 3 марта, нутқ нуқсони бартараф этилгунга қадар.

Якка тартибдаги машғулот — логопед томонидан бир нафар ўқувчининг нутқидаги муайян нуқсонга мос равишда алоҳида ўтказиладиган машғулот.

Логопедия шохобчасидан қачон чиқарилади

Ўқувчининг нутқ нуқсони бартараф этилса, у логопедия шохобчаси мудирининг ишчи гуруҳ билан келишилган хулосаси асосида 15–25 май кунлари шохобча ўқувчилари сафидан чиқарилади.

Логопедия шохобчасида ўқитувчи-логопед ёки дефектолог сифатида олий маълумотли мутахассислар ишлаши мумкин. Ўқитувчи-логопеднинг ҳафталик ўқув юкламаси 18 ўқув соатидан ошмаслиги лозим.

Норматив ҳужжатлар

Ўзбекистон Республикаси Халқ таълими, Соғлиқни сақлаш ҳамда Меҳнат ва аҳолини ижтимоий муҳофаза қилиш вазирликларининг қарори, 25.09.2015 йилдаги 22-мҳ, 36, 39-ҚҚ-сон, рўйхат рақами 2722