Интернет орқали товар сотиб олиш қоидалари

Онлайн шартнома қачон тузилган ҳисобланади?

Электрон тижоратда шартнома электрон ҳужжат, электрон хабар ёки харидорнинг оферта шартларини бажаришга қаратилган ҳаракати орқали тузилиши мумкин.

Сотувчининг таклифи — оферта, харидорнинг унга розилиги эса акцепт ҳисобланади. Акцепт сотувчига етиб келган пайтдан шартнома тузилган деб ҳисобланади.

Сотувчи ўзи ҳақида нимани кўрсатиши керак?

Онлайн сотувчи харидорга ўзи ҳақида ишончли маълумот бериши шарт. Жумладан:

номи ёки ЯТТнинг Ф.И.О.;
жойлашган манзили;
алоқа воситалари;
товар, иш ёки хизмат ҳақида маълумот;
нархи;
тўлов ва етказиб бериш шартлари;
кафолат шартлари;
товарни қайтариш ва шартномани бекор қилиш тартиби харидор учун тушунарли бўлиши керак.

Ахборот тизими орқали истеъмолчига товар сотишда «Истеъмолчиларнинг ҳуқуқларини ҳимоя қилиш тўғрисида»ги Қонунда белгиланган қўшимча ахборот талаблари ҳам бажарилиши шарт.

Етказилган товар тавсифга мос келмаса нима қилиш мумкин?

Онлайн сотувчи харидор буюртма қилган намуна ёки тавсифга мос товарни етказиши шарт.

Товар эълон, расм, тавсиф ёки буюртма параметрларига мос келмаса, истеъмолчи қонунчиликда белгиланган тартибда:

товарни алмаштириш;
шартномани бекор қилиш;
пулни қайтариш;
етказилган зарарни қоплаш каби талабларни қўйиши мумкин.

Нотўғри ёки етарли бўлмаган маълумот сабабли керакли хусусиятларга эга бўлмаган товар сотиб олинган бўлса ҳам шартномани бекор қилиш ва зарарни қоплаш ҳуқуқи мавжуд.

Онлайн харид бўйича далилларни сақлаш керакми?

Ҳа. Низо юзага келганда:

электрон буюртма;
оферта ва шартлар;
товар тавсифи ва реклама скриншотлари;
электрон чек;
банк ёки тўлов тизими маълумоти;
сотувчи билан ёзишмалар;
етказиб бериш ҳужжатлари муҳим далил бўлиши мумкин.

Электрон ҳужжат ва хабарлар электрон тижоратда шартнома муносабатларини тасдиқлаш учун ҳуқуқий аҳамиятга эга.

Сотувчи товарни юбормаса ёки мажбуриятни бажармаса-чи?

Сотувчи шартномада белгиланган муддат ва шартларга мувофиқ товарни етказиши шарт.

Мажбурият бажарилмаса ёки товар шартномага мос бўлмаса, харидор сотувчига талаб қўйиши, зарур ҳолларда Рақобатни ривожлантириш ва истеъмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш қўмитасига ёки судга мурожаат қилиши мумкин.

Эслатма: онлайн савдода буюртма беришдан олдин сотувчининг маълумотлари, якуний нарх, етказиб бериш ҳақи, қайтариш ва кафолат шартларини сақлаб қўйиш низо юзага келганда муҳим аҳамиятга эга.