Ayollarning siyosiy huquqlari to‘g‘risidagi konventsiya

Konventsiyaning maqsadi va maqomi

Ayollarning siyosiy huquqlari to‘g‘risidagi konventsiya BMT Bosh Assambleyasining 1952-yil 20 dekabrdagi 640 (VII)-son rezolyutsiyasi asosida qabul qilingan.

O‘zbekiston Konventsiyaga Oliy Majlisning 1997-yil 30-avgustdagi qarori asosida qo‘shilgan. Konventsiya O‘zbekiston uchun 1997-yil 28-dekabrda kuchga kirgan.

Konventsiyaning asosiy maqsadi — ayollarning siyosiy huquqlardan erkaklar bilan teng va hech qanday kamsitishsiz foydalanishini ta’minlash.

Siyosiy huquqlardan foydalanishda shaxsning jinsi saylash, saylanish yoki davlat xizmatiga kirish huquqini cheklash uchun asos bo‘la olmaydi.

Ayollarning saylash va saylanish huquqi

Konventsiyaga muvofiq, ayollar:

barcha saylovlar va referendumlarda erkaklar bilan teng sharoitlarda ovoz berish;
qonunchilikda belgilangan saylanadigan davlat organlariga nomzodini qo‘yish;
saylovda g‘olib bo‘lgan taqdirda tegishli lavozimni egallash;
siyosiy partiyalar, jamoat birlashmalari va fuqarolik jamiyati institutlari faoliyatida ishtirok etish huquqiga ega.

Saylov huquqlarini amalga oshirishda ayollarga nisbatan alohida cheklov, asossiz talab yoki to‘sqinlik belgilashga yo‘l qo‘yilmaydi.

Davlat xizmatida teng ishtirok

Ayollar erkaklar bilan teng sharoitlarda:

davlat fuqarolik xizmati lavozimlarini egallash;
davlat va jamoat vazifalarini bajarish;
ochiq tanlovlarda ishtirok etish;
kasbiy malakasiga muvofiq rahbarlik lavozimlariga tayinlanish huquqiga ega.

Lavozimga qabul qilish, xizmat bo‘yicha ko‘tarilish va mehnatga haq to‘lashda qarorlar kasbiy bilim, malaka, tajriba va ish natijalariga asoslanishi kerak.

O‘zbekistondagi kafolatlar

O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi xotin-qizlar va erkaklarning teng huquqliligini kafolatlaydi. Fuqarolar davlat va jamiyat ishlarini boshqarishda bevosita hamda o‘z vakillari orqali ishtirok etish huquqiga ega.

O‘zbekiston Respublikasining Saylov kodeksi fuqarolarning jinsi va boshqa holatlaridan qat’i nazar teng saylov huquqini belgilaydi. «Xotin-qizlar va erkaklar uchun teng huquq hamda imkoniyatlar kafolatlari to‘g‘risida»gi Qonun esa davlat xizmati, saylov va siyosiy faoliyatda gender tenglik kafolatlarini mustahkamlaydi.

Siyosiy huquqi buzilgan shaxs saylov komissiyasiga, yuqori turuvchi organga yoki sudga murojaat qilishi mumkin. Murojaatda huquqbuzarlik holati va uni tasdiqlovchi dalillarni ko‘rsatish lozim.

Maqola foydali bo‘ldimi?

Bo‘limlar