Chet eldan alimentlarni undirish to‘g‘risidagi konventsiya 1956-yil 20 iyunda Nьyu-Yorkda qabul qilingan va 1957-yil 25-mayda kuchga kirgan.
Konventsiya bir ishtirokchi davlatda yashayotgan aliment oluvchiga boshqa ishtirokchi davlat hududidagi aliment to‘lovchidan mablag‘ undirishda yordam berishga qaratilgan.
Konventsiya bo‘yicha davlatlar:
Konventsiya faqat aliment oluvchi va to‘lovchi joylashgan davlatlar ushbu Konventsiya ishtirokchilari bo‘lgan holatda qo‘llaniladi.
BMTning 2026-yil 25-avgust holatidagi rasmiy ishtirokchilar ro‘yxatida O‘zbekiston mazkur Konventsiya ishtirokchisi sifatida ko‘rsatilmagan.
Shu sababli O‘zbekistonda yashovchi shaxs 1956-yilgi Konventsiya mexanizmini to‘g‘ridan-to‘g‘ri qo‘llashni talab qila olmaydi. Konventsiya matni O‘zbekiston uchun axborot va xalqaro tajriba manbasi hisoblanadi, ammo mustaqil huquqiy asos bo‘lmaydi.
O‘zbekiston Respublikasining Oila kodeksiga muvofiq, ota-ona voyaga etmagan bolalariga ta’minot berishi shart. Aliment to‘lash bo‘yicha kelishuv bo‘lmasa, aliment sud tartibida undiriladi.
Qarzdor chet elda yashasa, aliment undirish tartibi:
Odatda sud qarori yoki sud buyrug‘i, uning kuchga kirganini tasdiqlovchi ma’lumot, ijro hujjati, bolaning tug‘ilganlik guvohnomasi, qarzdorning manzili va daromadlari haqidagi ma’lumot, shuningdek tasdiqlangan tarjima talab qilinishi mumkin.
Hujjatlarni legallashtirish yoki apostilь qo‘yish zarurati tegishli davlat va xalqaro shartnomaga qarab aniqlanadi.
Chet eldan aliment undirishda birinchi navbatda qarzdor qaysi davlatda yashayotgani va O‘zbekiston bilan shu davlat o‘rtasida sud qarorlarini tan olish hamda ijro etish to‘g‘risida shartnoma mavjudligi tekshiriladi.