Huquqiy maslahat - bepul,tezkor, hammaga!

  • 14049 marta o'qildi

Mualliflik huquqining amal qilish muddati uzaytirildi

Umumiy muddat qancha?

Mualliflik huquqi, qoida tariqasida, muallifning butun hayoti davomida va uning vafotidan keyin 70 yil amal qiladi.

Hammualliflikda yaratilgan asar uchun huquq hammualliflarning butun hayoti davomida va ular orasida eng uzoq umr ko‘rgan oxirgi hammuallif vafotidan keyin 70 yil saqlanadi.

Imzosiz yoki taxallus bilan e’lon qilingan asarda muddat qanday?

Taxallus ostida yoki muallif nomi ko‘rsatilmasdan qonuniy oshkor qilingan asarga mualliflik huquqi asar oshkor qilinganidan keyin 50 yil amal qiladi.

Agar shu muddat ichida muallif o‘z shaxsini oshkor qilsa yoki uning kimligi shubhasiz ma’lum bo‘lsa, umumiy — muallif hayoti va vafotidan keyingi 70 yillik tartib qo‘llanadi.

Asar muallif vafotidan keyin birinchi marta chop etilsa-chi?

Muallifning vafotidan keyin birinchi marta e’lon qilingan asarga mualliflik huquqi asar e’lon qilinganidan keyin 70 yil amal qiladi.

Mualliflik huquqi, muallifning ismi-sharifiga bo‘lgan huquq va uning obro‘sini himoya qilish huquqi esa muddatsiz muhofaza qilinadi.

70 yoki 50 yil qaysi sanadan hisoblanadi?

Qonunda belgilangan muddatlar tegishli yuridik fakt — masalan, muallifning vafoti yoki asarning oshkor qilinishi sodir bo‘lgan yilning o‘zida emas, undan keyingi yilning 1 yanvaridan hisoblana boshlaydi.

Masalan, muallif 2026-yilda vafot etgan bo‘lsa, tegishli 70 yillik muddatni hisoblash 2027-yil 1 yanvardan boshlanadi.

Muallif vafot etsa, mulkiy huquqlar kimga o‘tadi?

Muallifning mulkiy huquqlari meros bo‘yicha o‘tadi. Agar huquq bir nechta merosxo‘rga tegishli bo‘lsa, asardan foydalanish tartibi ular o‘rtasidagi kelishuv bilan belgilanadi.

Muallifning shaxsiy nomulkiy huquqlari meros bo‘yicha o‘tmaydi, ammo merosxo‘rlar ularni himoya qilish huquqiga ega va bu huquq muddat bilan cheklanmaydi.

Muddat tugagach asardan erkin foydalanish mumkinmi?

Mualliflik huquqining amal qilish muddati tugagach asar ijtimoiy mulkka aylanadi.

Bunday asardan har qanday shaxs mualliflik haqi to‘lamasdan erkin foydalanishi mumkin. Biroq muallifning ismi-sharifi, mualliflik va obro‘ni himoya qilish kabi shaxsiy nomulkiy huquqlariga rioya qilinishi shart.

Eslatma: asar ijtimoiy mulkka aylangani uning muallifini ko‘rsatmaslik yoki asarni muallif obro‘siga zarar etkazadigan tarzda buzib ko‘rsatish mumkin degani emas.

Chat